264
Materiały wykorzystywane przez 
Harken oraz ich właściwości
Aluminium
6061-T6: stop aluminium o doskonałej odporności na korozję w kontakcie z powietrzem i wodą 
morską. Ten mocny stop łatwo się spawa i świetnie reaguje na anodowanie.
7075-T6: najtwardszy stop aluminium o wytrzymałości porównywalnej do stali. Harken stosuje 7075-T6 
w siłownikach Grand Prix, których cylindry wytrzymują ogromne ciśnienia przy minimalnym ciężarze 
własnym. Wymagana jest dokładna konserwacja tego stopu, ponieważ jego odporność na korozję jest 
niższa od stopu 6061-T6. Produkty z tego stopu dostępne są ze zwykłym oraz twardym anodowaniem.
Captive Bearings (CB) - łożyska zamknięte
Łożyska zamknięte to łożyska z kulkami zabezpieczonymi wewnątrz w sposób zapobiegający wysypaniu 
się ich podczas obsługi i konserwacji. Bloczki Black Magic zawierają tego typu łożyska zamknięte 
krawędziami krążków. W wózkach CB kulki w łożyskach zabezpiecza się drucianą prowadnicą.
Carbo
Bloczki Carbo wykonane zostały z wysokowytrzymałej żywicy konstrukcyjnej wzmocnionej 
włóknami szklanymi. Są one o 60% bardziej wytrzymałe niż wzmacniane stalą nierdzewną 
bloczki Classic. Knagi Carbo-Cam również wzmacniane włóknami węglowymi, dzięki swojej 
lekkości są idealne do małych łodek regatowych gdzie liczy się ograniczanie wagi. Nazwa Carbo 
pochodzi od dodatków zapewniających bloczkom ich kolor i odporność na promieniowanie UV.
Czerń węglowa - sadza
Sadza to kolorowy dodatek używany w czarnych kulkach łożyskowych Delrin®, w rolkach 
bloczków i policzkach bloczków, chroniący przed promieniowaniem UV.
Koszyki łożysk
Koszyki stosowane w łożyskach mają za zadanie odseparować od siebie rolki i tym samym obniżyć 
opory tarcia. W produktach firmy Harken montuje się je w kabestanach i bloczkach Black Magic.
Łożyska
Właściwości łożysk zależą od powierzchni styku, typu materiału, koszyka i tego, czy łożysko jest toczne czy ślizgowe.
Rodzaje
Łożyska kulkowe: minimalne tarcie; zdolność przenoszenia niskich/średnich obciążeń.
Łożyska wałeczkowe: niewielkie tarcie; zdolność przenoszenia wysokich obciążeń.
Łożyska ślizgowe: średnie/wysokie tarcie; zdolność przenoszenia ekstremalnie wysokich obciążeń.
Materiały
Stal nierdzewna jest bardziej wytrzymała niż termoplastyczny Torlon®, a Torlon jest bardziej 
wytrzymały od żywicy acetalowej Delrin. Ze względu na wyższą masę stali nierdzewnej i jej 
wymagającą eksploatację, Torlon® zwykle jest wykorzystywany przy wysokich obciążeniach.
Powierzchnia styku
Większa powierzchnia styku między częściami tocznymi łożysk a bieżnią zwiększa tarcie, ale 
równocześnie podwyższa zdolność przenoszenia obciążeń. Kulki są obciążone praktycznie punktowo, 
w cylindrycznych rolkach obciążenia przenoszone są wzdłuż ich długości, a w łożyskach ślizgowych 
powierzchnia styku obejmuje niemal całą panewkę dopasowaną do wałka. W przeciwieństwie 
do kulek i rolek, tuleje ślizgowe nie są podatne na wypłaszczenia powodowane ekstremalnymi bądź 
statycznymi obciążeniami, ponieważ fabrycznie dopasowane są kształtem do krzywizny wałka.
Ruch łożysk (toczenie, toczenie w koszyku lub ślizganie) 
Łożyska ślizgowe (znane też jako panewki oraz tuleje) mają ogromną wytrzymałość, ale trudno 
zredukować w nich tarcie pomiędzy stykającymi się powierzchniami. Najczęściej stosuje się w tym 
celu specjalne tuleje o niskim współczynniku tarcia. Kulki i rolki (wałeczki) stawiają minimalny 
opór, ponieważ nie ślizgają się po bieżniach tylko się po nich toczą. Elementy toczne stykają się 
jednak ze sobą, dlatego do ich odseparowania w łożyskach tocznych stosuje się koszyki.
Kulki
Delrin
Kulki
Torlon
Kulki 
nierdzewne
Rolki w 
koszykach
Rolki bez 
koszyków
Łożysko 
ślizgowe
Powierzchnia styku 
w łożyskach wałeczkowych
Powierzchnia styku 
w łożyskach kulkowych
Rolki w koszykach
Rolki bez koszyków
Delrin jest zastrzeżonym znakiem towarowym E. I. du Pont de Nemours and Company lub podmiotów zależnych.
Torlon jest zastrzeżonym znakiem towarowym Solvay Advanced Polymers, L.L.C.
Wózek CB
Rolka Black Magic
Bloczek Carbo Air
Knaga Carbo-Cam
Sprawność łożyska (o niskim tarciu)
Zdolność przenoszenia obciążeń przez łożysko
Pełna lista materiałów zamieszczona została na www.harken.com/glossary

View this content as a flipbook by clicking here.